Bij blind proeven weet je niet welke wijn er in je glas zit. Dat klinkt als een spelletje, maar het is de beste manier om echt te leren proeven. Zonder etiket kun je niet vertrouwen op wat je al weet over een merk, prijs of land. Je moet het doen met je ogen, neus en tong.
Waarom blind proeven werkt
Een etiket beïnvloedt wat je proeft. Onderzoek laat keer op keer zien dat dezelfde wijn beter wordt beoordeeld als mensen denken dat hij duur is. Blind proeven haalt die invloed weg. Je gaat beter kijken, preciezer ruiken en je leert redeneren vanuit wat je waarneemt.
Zo bereid je het voor
- Verpak de flessen in aluminiumfolie, een papieren zak of een wijnsok, zodat vorm en kleur van het etiket niet zichtbaar zijn.
- Nummer de flessen in de volgorde waarin je ze schenkt. Met de flesnummers uit het Docentenpakket plak je er een duidelijk nummer op.
- Verwijder de capsule als die herkenbaar is, en let op flesvorm: een Bourgogne-fles verraadt al veel.
- Schenk zelf of laat iemand schenken die niet meeproeft.
Van waarneming naar conclusie
Blind proeven is redeneren. Begin bij wat je zeker weet en werk naar het onzekere.
- Kleur: een bleke rode wijn wijst op dunne schillen, bijvoorbeeld pinot noir of gamay. Een diepe, paarse wijn op dikke schillen en jeugd.
- Aroma: uitgesproken aromatische wijn wijst op druiven als sauvignon blanc, muscat of gewürztraminer. Een neutrale neus op bijvoorbeeld muscadet of pinot grigio.
- Structuur: hoog zuur en lage alcohol wijzen op een koel klimaat, rijp fruit en hoge alcohol op een warm klimaat. Veel tannine wijst op druiven als nebbiolo, cabernet sauvignon of aglianico.
- Hout en rijping: vanille en kokos wijzen op Amerikaans eiken, zoals vaak in Rioja. Leer, tabak en bosgrond op een oudere wijn.
Combineer de aanwijzingen tot een conclusie: druif, klimaat, land en leeftijd. Bij elke wijnstijl op wijnsoort.nl staan onder ‘Zo proef je hem’ de herkenningspunten. Een paar klassiekers:
- Sauvignon blanc uit Nieuw-Zeeland: passievrucht en groene paprika, hoog zuur.
- Barolo: lichte kleur met oranje rand, maar zeer veel tannine en zuur. Teer en rozen.
- Gewürztraminer: lychee en rozen, laag zuur, vol.
- Riesling: zeer hoog zuur, limoen en met de jaren petrol.
Tips voor docenten
- Begin met contrast. Laat beginners eerst twee heel verschillende wijnen blind proeven, bijvoorbeeld een lichte en een volle rode.
- Geef een keuzelijst. ‘Een van deze vijf’ is leerzamer dan een open vraag voor beginners.
- Bespreek de redenering, niet alleen het antwoord. Wie het goede antwoord geeft om de verkeerde reden, heeft minder geleerd dan wie goed redeneert en net misgrijpt.
- Gebruik de blindmodus van de proefformulieren: deelnemers krijgen antwoordbladen zonder wijnnamen, jij houdt het docentenoverzicht als sleutel.
